РЭФОРУМ у пытаннях і адказах

Друкаваная версіяPDF версія

BISS пачынае рэалізацыю новага маштабнага праекта — РЭФОРУМ. Праект разлічаны на два гады. Яго мэта — стварэнне канкрэтных прапаноў рэформаў у розных галінах, якія будуць спрыяць павышэнню канкурэнтаздольнасці беларускага грамадства.

— Што такое праект РЭФОРУМ і якія яго асноўныя мэты?

—Галоўнай мэтай праекта з'яўляецца павышэнне канкурэнтаздольнасці беларускага грамадства за кошт стварэння канкрэтных прапаноў па рэфармаванні розных сфер жыцця краіны.

Гэтыя прапановы будуць распрацаваныя групамі экспертаў на падставе «замовы», сфармуляванай уладай, бізнесам і грамадзянскай супольнасцю (уключаючы палітычныя партыі). Асобны прыярытэт будзе сфармуляваны на падставе бачання неабходных рэформаў беларускім грамадствам у цэлым.

— Якая гісторыя праекта?

— РЭФОРУМ — гэта праект у падтрымку «Еўрапейскага дыялогу аб мадэрнізацыі з беларускім грамадствам», пачатага ЕС у 2012 годзе. Ён улічвае дасягненні і памылкі першай фазы ЕДМ і забяспечвае максімальны ўдзел розных груп беларускага грамадства ў праект.

— Чаму BISS ?

— У BISS ёсць вопыт адміністравання міжнародных даследчых праектаў. Да таго ж, інстытут ужо рэалізоўваў падобныя праекты, накіраваныя на распрацоўку рэформаў (Беларусь 2020, праграмы Беларускага фонду публічнай палітыкі). Улічваючы дадзеныя фактары, Прадстаўніцтва Еўрапейскага Саюза ў Беларусі выбрала BISS каардынатарам праекта.

Акрамя таго, місія інстытута як незалежнага аналітычнага цэнтра, якая заключаецца ў садзейнічанні мадэрнізацыі Беларусі, фарміраванні ў краіне адкрытай публічнай палітыкі і інфраструктуры незалежнасці, цалкам адпавядае асноўным ідэям праекта.

— Хто фінансуе праект?

— Праект рэалізуецца пры падтрымцы Еўрапейскай камісіі.

— Як будзе вызначацца, у якіх рэформах Беларусь мае патрэбу?

— Прыярытэты будуць вызначацца зыходзячы з бачання і патрэбаў чатырох мэтавых аўдыторый праекта: улады, бізнесу, грамадзянскай супольнасці, у тым ліку палітычных партый і арганізацый, беларускага грамадства ў цэлым.

— Якія механізмы вызначэння прыярытэтаў ?

— Прыярытэты для распрацоўкі прапаноў аб рэфармаванні будуць вызначацца ў два этапы:

1) На першым этапе будуць выкарыстоўвацца сацыялагічныя даследаванні, якія дадуць адказы на пытанні пра тое, якія тэмы і шляхі рэфармавання прадстаўнікі мэтавых груп бачаць у якасці найбольш прыярытэтных. У прыватнасці, гаворка ідзе пра правядзенне інтэрв'ю, а таксама нацыянальнага апытання па рэпрэзентатыўнай выбарцы.

2) На другім этапе будуць праведзены форумы для прадстаўнікоў мэтавых аўдыторый. Улічваючы вынікі сацыялагічных даследаванняў, удзельнікі форумаў змогуць сфармуляваць заказ экспертам. Чакаецца, што ў выніку правядзення дадзеных форумаў Саветам праекта будзе падрыхтавана па 4 тэхнічных заданні для экспертаў (па адным ад кожнай мэтавай аўдыторыі).

— Як будзе вызначацца запыт ўлады?

— Праект будзе ажыццяўляцца такім чынам, што зможа функцыянаваць незалежна ад часовых настрояў якой-небудзь з мэтавых груп. Зразумець, чаго хацела б улада, можна з праграм развіцця ўрада, прамоваў прэзідэнта, апытання беларускіх чыноўнікаў.

— Якая структура кіравання ў праекце?

— Для рэалізацыі праекта будзе створаны Савет. У яго ўвойдуць прадстаўнікі розных мэтавых аўдыторый, якія валодаюць практычным і тэарэтычным вопытам распрацоўкі істытуцыянальных зменаў у розных галінах. Савет будзе дапамагаць экспертам у стварэнні выразнага тэхнічнага задання (па выніках форумаў) і ажыццяўляць кантроль якасці створанага экспертамі прадукта.

— Хто ўвойдзе ў склад Савета РЭФОРУМа?

— У цяперашні момант BISS працуе над удакладненнем складу Савета і прадставіць спіс асоб, якія ўвойдуць у яго, да канца лютага 2014 г.

— Чаму менавіта "16" прапаноў, і якая працягласць праекта?

— Праект РЭФОРУМ разлічаны на 2 гады і разбіты на 4 этапы працягласцю па паўгода кожны: 6 месяцаў — мінімальны тэрмін для распрацоўкі канкрэтных прапаноў пасля атрымання замовы. Вызначаць «замову» для экспертных груп будуць 4 мэтавыя аўдыторыі: улада, бізнес, грамадзянская супольнасць і грамадства ў цэлым. У выніку гэтых мерапрыемстваў будуць атрыманы 16 прапаноў рэформаў ( 4х4).

— Хто будзе распрацоўваць прапановы аб рэфармаванні Беларусі?

— Для гэтых мэтаў плануецца прыцягваць незалежных, дзяржаўных і міжнародных экспертаў, якія будуць гатовыя распрацаваць прапановы на падставе тэхнічнага задання, сфармаванага Саветам РЭФОРУМа. Прапановы будуць вяртацца да тых, хто замаўляў, падчас правядзення другога, трэцяга і чацвёртага форумаў, пасля чаго пачнецца працэс дапрацовак, узгадненняў і карэкціровак іх напаўнення.

— Якім чынам і якіх менавіта міжнародных экспертаў плануецца прыцягваць да працы над праектам?

— Паколькі выбар прыярытэтаў рэфармавання — задача форумаў, то можна казаць толькі пра  прынцып падбору міжнародных экспертаў. Плануецца запрасіць да супрацоўніцтва еўрапейскіх экспертаў з тых краін, вопыт рэфармавання якіх можа апынуцца найбольш прыдатным для Беларусі. Каардынатары праекта лічаць неабходным адысці ад шаблонных рэцэптаў і звярнуць увагу на тыя практыкі, імпарт якіх можа аказацца асабліва важным для нашай краіны.

— Якія прапановы пабачыць свет у выніку праекта?

— У дызайне РЭФОРУМа закладзена некалькі асноўных прынцыпаў, якімі будуць кіравацца ўдзельнікі форумаў і Савет, а таксама эксперты, занятыя непасрэднай працай над канчатковым прадуктам праекта. Фінальныя прапановы па рэфармаванні павінны быць карыснымі для краіны, мець мажлівасць рэалізавацца незалежна ад палітычнай абстаноўкі, выканальнымі сіламі экспертнай супольнасці, а таксама знаходзіцца у тых галінах, у якіх у Еўрасаюза назапашаны вялікі вопыт (плануецца «інтэлектуальны імпарт», прыцягненне экспертаў з ЕС).

— Дзе і як можна будзе азнаёміцца ​​з напрацоўкамі праекта?

— У дадзены момант ідзе распрацоўка ўласнага сайта праекта, які пазней прапануе найбольш поўны аб'ём інфармацыі аб яго здзяйсненні і прамежкавых выніках ўсім зацікаўленым асобам. Да моманту гатоўнасці сайта праекта вынікі сацыялагічных даследаванняў, пастановы форумаў, а таксама фінальныя прапановы будуць размяшчацца на сайце BISS. Акрамя таго, усе тонкасці праекта будуць асвятляцца ў СМІ.

— Якія мерапрыемствы плануюцца ў рамках праекта?

— Будуць праведзены:

4 Форумы;

да 16 семінараў з запрашэннем еўрапейскіх экспертаў у Беларусь;

2 міжнародных канферэнцыі.

У сваёй працы над праектам BISS кіруецца прынцыпам празрыстасці, таму ўсе мерапрыемствы будуць праводзіцца ва ўмовах максімальнай адкрытасці для зацікаўленых асоб .

— У чым унікальнасць праекта?

— Праект РЭФОРУМ унікальны па двух асноўных прычынах:

а)  эксперты захоўваюць сваю незалежнасць, бо выконваюць замову адразу для ўсіх мэтавых аўдыторый;

б) прапановы будуць утрымліваць як канкрэтызаваныя меры па рэфармаванні, гэтак і падлік кошту іх выканання.

Пытанні і прапановы па праекту РЭФОРУМ можна дасылаць на адрас: reforum [at] belinstitute.eu.